నవగీతం,హైదరాబాద్:
ఫిబ్రవరి 28, 2026న, అమెరికా-ఇజ్రాయెల్ సంయుక్తంగా సైనిక శక్తితో ఇరాన్ పై దాడి ప్రారంభిస్తూ, డొనాల్డ్ ట్రంప్ ప్రపంచానికి చేసిన వాగ్ధానం ఇదీ: “మేము పూర్తి చేసిన తర్వాత, మీ ప్రభుత్వాన్ని స్వాధీనం చేసుకోండి. అది మీదే” . ఇరాన్ ప్రజలు తమ పాలకులపై తిరుగుబాటు చేస్తారని, దాడి ముగిసే సమయానికి తెహ్రాన్ లో కొత్త ప్రభుత్వం ఏర్పడుతుందని అతడి ఊహ. ఐదు వారాలు గడిచాయి. ఇరాన్ పై 10,000కి పైగా అమెరికన్ దాడులు, 15,000 ఇజ్రాయెల్ బాంబులు పడ్డాయి . కానీ ట్రంప్ ఊహించిన విప్లవం ఎక్కడా చోటుచేసుకోలేదు. బదులుగా, ఆ దాడులు మరింతగా ఇరాన్ జాతీయ ఐక్యతను పటిష్ఠం చేశాయి. రాబోయే ఎన్నికల్లో ట్రంప్ ఘోర పరాజయం ఖాయమనే వాదన కేవలం రాజకీయ అంచనా మాత్రమే కాదు, అది నేటికీ ప్రతిధ్వనిస్తున్న చారిత్రక వైఫల్యాన్ని సూచిస్తుంది.
మొదటి నుంచీ ఈ యుద్ధం తీవ్రమైన వ్యూహాత్మక దురాలోచనపై నిర్మించబడింది. ఇజ్రాయెల్ ఇంటెలిజెన్స్ ఏజెన్సీ మొస్సాడ్, ఇరాన్ అంతర్గత అశాంతిని రెచ్చగొట్టడానికి “రెవోల్ట్-బేస్డ్” వ్యూహంపై భారీగా పందెం వేసింది . అత్యున్నత నాయకత్వాన్ని లక్ష్యంగా చేసుకున్న దాడులు ప్రజా తిరుగుబాటుకు ఉత్ప్రేరకంగా మారతాయని వారి విశ్వాసం. ఈ అంచనా ఎంత పొరబాటో ఇప్పుడు స్పష్టమవుతోంది. న్యూయార్క్ టైమ్స్ నివేదిక ప్రకారం, యుద్ధం ప్రారంభమైన మూడు వారాలకు, అమెరికన్, ఇజ్రాయెల్ బాంబులు నేలమీద పడుతుండగా ఇరాన్ ప్రజలు తమ నాయకత్వానికి వ్యతిరేకంగా తిరగబోరనే నిర్ణయాత్మక మూల్యాంకనాన్ని అమెరికా ఇంటెలిజెన్స్ ట్రంప్ కు అందించింది . విదేశీ దాడులు, ముఖ్యంగా కుర్దిష్ విభేదాల మద్దతుతో కూడిన రెజిమ్ చేంజి ప్రయత్నాలు, ఇరాన్ లోపల అత్యంత అప్రియమైనవిగా మారాయని ఆ నివేదిక నొక్కి చెప్పింది.
ఈ పొరపాటు అంచనాల ఫలితంగా, ఇప్పుడు యుద్ధ లక్ష్యాలు నిరంతరం మారుతున్నాయి. లాస్ ఏంజిల్స్ టైమ్స్ లోని ఒక కఠినమైన విశ్లేషణ ఇలా అంటోంది: “స్ట్రయిట్ ఆఫ్ హార్ముజ్ గుండా పరిమితమైన ఓడల రాకపోకలను కూడా ట్రంప్ ఇరాన్ ‘గౌరవ సూచన’గా అభివర్ణిస్తున్నారు… ఇది వ్యూహాత్మక స్పష్టత కాదు. ఇది ఒక ప్రభుత్వం విజయానికి గల ప్రమాణాలను తగ్గించుకుంటూ, భాషా వైభవంతో వాస్తవాలను దాచిపెట్టే ప్రయత్నం” . ప్రారంభంలో ఇరాన్ న్యూక్లియర్ ప్రోగ్రామ్ ను నిర్మూలించడం, రెజిమ్ మార్పు సాధించడం లక్ష్యాలుగా ఉన్నాయి. ఇప్పుడు, కొన్ని వంతెనలు కూల్చివేయడం, విద్యుత్ ప్లాంట్లను ధ్వంసం చేయడం వంటి వ్యూహాత్మక విజయాలు ప్రధానమయ్యాయి. అసలు రాజకీయ అంతిమ లక్ష్యం ఏమిటో ప్రశ్నించిన ప్రతిసారీ, ఆ లక్ష్యం మరింత కుంచించుకుపోతోంది.
ట్రంప్ బెదిరింపుల్లోని విధ్వంసకర ఛాయను చూసిన ప్రపంచ మీడియా, ఆయన నిర్ణయాలను సవాల్ చేయడంలో వెనుకాడలేదు. ఏప్రిల్ 5న, ట్రంప్ తన ట్రూత్ సోషల్ అకౌంట్లో “ఓపెన్ ది ఫ్ —– స్ట్రయిట్, యు క్రేజీ బా…ఆర్ , యూల్ బీ లివింగ్ ఇన్ హెల్” అంటూ అసభ్యకరమైన, మతదూషణ చేస్తూ పోస్ట్ చేశాడు . ఈ దాడికి ప్రతిగా, ఇరాన్ దౌత్య కార్యాలయాలు అద్భుతమైన తెలివైన వ్యంగ్యంతో స్పందించాయి. జింబాబ్వేలోని ఇరాన్ ఎంబసీ సింపుల్ గా “మేము తాళాలు పోగొట్టుకున్నాం” అని ట్వీట్ చేసింది . దక్షిణాఫ్రికా ఎంబసీ ఆ తమాషాను కొనసాగిస్తూ “కీ ఫ్లవర్ పాట్ కింద ఉంది” అని వ్యంగ్యంగా చెప్పింది. బల్గేరియా ఎంబసీ మాత్రం మరింత ముందుకెళ్లి, “ఎప్స్టీన్ ఫ్రెండ్స్ నీడ్ కీస్” అంటూ ట్రంప్ ఎప్స్టీన్ కేసుతో ఉన్న సంబంధాలను ప్రశ్నించింది . దక్షిణాఫ్రికా ఎంబసీ మరో అడుగు ముందుకేసి, ట్రంప్ మానసిక అస్థిరతను ప్రశ్నిస్తూ 25వ సవరణ, సెక్షన్ 4 ను అమెరికా అధికారులు పరిశీలించాలని సూచించింది . ప్రెసిడెంట్ పదవి నుండి తొలగింపుకు సంబంధించిన ఈ రాజ్యాంగ నిబంధనను ప్రతిపాదించడం ద్వారా, ఇరాన్ దౌత్యం ట్రంప్ ప్రవర్తన అమెరికా స్వంత చట్టాల ప్రకారమే ఆందోళనకరమని సూచించింది.
ఈ యుద్ధంలో మరో పెద్ద ఓటమి ఇజ్రాయెల్ ప్రధాని బెంజమిన్ నెతన్యాహుదే. యుద్ధం ప్రారంభంలో 70 శాతం ఇజ్రాయెలీలు ఇరాన్ రెజిమ్ కూలిపోతుందని లేదా బలహీనపడుతుందని నమ్మారు. నేడు, ఆ సంఖ్య కేవలం 43.5 శాతానికి పడిపోయింది . ఇరాన్ న్యూక్లియర్ ప్రోగ్రామ్ ను దెబ్బతీయగలమనే విశ్వాసం 62 శాతం నుండి 48 శాతానికి, బాలిస్టిక్ మిస్సైల్ ఆర్సెనిక్ ను నాశనం చేయగలమనే నమ్మకం 73 శాతం నుండి 57 శాతానికి పతనమైంది . ఇజ్రాయెల్ లోపలా నెతన్యాహుపై తీవ్రమైన విమర్శలు వెల్లువెత్తుతున్నాయి. ప్రతిపక్ష నాయకుడు యాయిర్ లాపిడ్, నెతన్యాహు ప్రసంగాన్ని ‘అహంకారం’గా ఖండిస్తూ, “నెతన్యాహు వ్యూహాత్మక నిర్ణయం తీసుకోలేకపోతున్నారు. అతడు కేవలం అసమర్థుడు” అని విమర్శించాడు . దీనికి తోడు, నెతన్యాహు ప్రభుత్వం యుద్ధ సమయంలోనూ తన రాజకీయ మనుగడ కోసం వివాదాస్పద బడ్జెట్ ను ఆమోదించుకుంది – అల్ట్రా-ఆర్థడాక్స్ మిత్రులకు నిధులు కేటాయిస్తూ, విద్య, ఆరోగ్య రంగాలపై కోతలు విధించింది. 15,000 మంది సైనికుల కొరతను అంగీకరిస్తున్న సైన్యానికి ఊరట కలిగించే బదులు, మతపరమైన మినహాయింపులను కొనసాగిస్తూ నెతన్యాహు ప్రభుత్వం మరింత విభేదాలను సృష్టిస్తోంది .
ట్రంప్ చేసిన అత్యంత విధ్వంసకరమైన, నేరపూరితమైన పని ఏమిటంటే, ఇరాన్ సంస్కృతి, వారసత్వ సంపదపై దాడి. మార్చి 29 నాటికి, అమెరికా – ఇజ్రాయెల్ దాడులలో కనీసం 131 చారిత్రక, సాంస్కృతిక ప్రదేశాలు ధ్వంసమయ్యాయని ఇరాన్ ప్రకటించింది . ట్రంప్ ప్రత్యక్షంగా “ఈ రాత్రే మొత్తం నాగరికత చనిపోతుంది” అని బెదిరించాడు . ఇది యుద్ధ నేరమే కాదు, మానవాళి మొత్తం మీద చేసిన దాడి. ఇరాన్ ఉపరాష్ట్రపతి మొహమ్మద్ రెజా ఆరెఫ్, ట్రంప్ బెదిరింపులకు చక్కని జవాబిస్తూ, “ఇరాన్ చరిత్రలో ఒక ఘట్టం మాత్రమే కాదు, ఇరాన్ స్వయంగా చరిత్ర. వేల సంవత్సరాలుగా దుష్టశక్తుల తుఫానులు, భ్రమలను తట్టుకున్న నాగరికత ట్రంప్ రాళ్లయుగపు వాక్చాతుర్యం ముందు వణకదు” అని ప్రతిఘటించాడు . ఇరాన్ చరిత్రను రాతి యుగంలో కి నెట్టేస్తాననే బెదిరింపు, వాస్తవానికి కోల్పోయింది. అమెరికా పరువును నేలమట్టం చేసింది. 10,000 దాడులు, అనేక టన్నుల విలువైన మందుగుండు సామగ్రిని వృథా చేసుకుని, అంతర్జాతీయ వ్యవస్థలో తన నైతిక అధికారాన్ని .
మానిలా టైమ్స్ లోని ఒక విశ్లేషణ ప్రకారం, ఈ యుద్ధం “స్ట్రాటజిక్ ఆటోనమీ” అవసరాన్ని నొక్కిచెబుతుంది. అమెరికా స్వంత ప్రాధాన్యతలు అకస్మాత్తుగా మారవచ్చు, దాని ‘ఐరన్ డ్ కమిట్మెంట్లు’ కూడా రాత్రిరాత్రికే బలహీనపడవచ్చు . ఉక్రెయిన్, ఇప్పుడు ఇరాన్ – రెండు ఫ్రంట్లలోను మందుగుండు సామగ్రిని వినియోగించుకున్న అమెరికా, దక్షిణ చైనా సముద్రంలో మరో సంక్షోభాన్ని ఎదుర్కొనే సామర్థ్యాన్ని కోల్పోయిందని ఆ విశ్లేషణ హెచ్చరిస్తుంది .
చివరిగా, డొనాల్డ్ ట్రంప్ ప్రతిరోజూ చేస్తున్న అబద్ధాలు, మాట తప్పడం, చివరకు ఇరాన్ నాగరికతను ఒక రోజులో నాశనం చేస్తానన్న బెదిరింపులు – ఇవన్నీ ఇప్పుడు చరిత్ర పుటలలో ఒక పాఠంగా మారిపోయాయి. ఆ బెదిరింపులు తోకముడిచాయి. రాబోయే ఎన్నికల్లో ట్రంప్ ఘోరంగా ఓడిపోవడం ఖాయమనే విశ్లేషణ కేవలం రాజకీయ ఊహాగానం కాదు; ఇది వ్యూహాత్మక వైఫల్యం, నైతిక పతనం, ప్రపంచ వ్యాప్తంగా పెరిగిపోతున్న విరక్తి యొక్క సహజ పర్యవసానం. అమెరికా పరువు పోయింది. ట్రంప్ పరువు పోయింది. నెతన్యాహు పరువు ప్రతిష్టలు పోయాయి. కానీ అన్నిటికంటే ముఖ్యంగా, ఒక నాగరికతను రాతి యుగంలోకి నెట్టేస్తానన్న అహంకారం, ఆ నాగరికత ముందు తలవంచుకోవడం – ఇదే ఈ యుద్ధం యొక్క నిజమైన చరమగీతం.
డాక్టర్ కోలాహలం రామ్ కిశోర్. 9849328496.